CZARNOGORA, (CRNA GORA) [MONTENEGRO]

Niewielkie państwo w Europie południowej. Położone nad Morzem Adriatyckim. Graniczy z Serbia od północy, z Bośnią i Hercegowina na zachodzie i z Albania i Kosowem na wschodzie. Do 21 maja 2007 roku wchodziła w skład federacji Serbii i Czarnogóry, kiedy to w wyniku zwycięskiego referendum parlament kraju proklamował niepodległość 3 czerwca 2007 roku.W 1855 r.powstała pierwsza konstytucja Czarnogóry.W 1878 r.Kongres Berliński uznał Czarnogórę jako niepodległe Państwo. W okresie po drugiej wojnie światowej wchodziła w skład S.F.R.J. (Socjalistycznej Federacji Republik Jugosławii).

Stolica Podgorica (dawniej Titograd). Ludność około 650 tysięcy. Mieszkańcami Czarnogóry są:

• Czarnogórcy 44%,
• Serbowie 32%,
• Bośniacy 8%,
• Albańczycy 5%,
• Chorwaci 1%,
• Romowie 0,5%.
• i inni.

Waluta obowiązująca to euro. Czarnogóra była i jest przykładem kraju multietnicznego, gdzie obok siebie żyją różne narody i wyznawcy różnych religii. Nawet gorący okres ostatniej wojny, która przetoczyła się po terenie byłej Jugosławii w latach dziewięćdziesiątych, tego nie zmienił, a Czarnogóra stała się naturalną enklawą spokoju i azylu dla wielu uchodźców z terenów Bośni i Kosowa. W okresie nasilenia walk, które toczyły się tuz za granica, w Czarnogórze przebywało około 100 tysięcy uchodźców.

W dniu dzisiejszym pozostaje ich około 26 tysięcy. Co to znaczyło dla kraju obiętego embargiem i sankcjami i który sam liczył niewiele ponad 600 tysięcy mieszkańców, nie trzeba nikomu tłumaczyć. Skutki tych sankcji są widoczne i bolesne do dziś, pomimo że juz od 1997 roku polityka władz Czarnogóry była prozachodnia. Te zaniedbania i brak środków na inwestycje, spowodował ze w porównaniu do sąsiedniej Chorwacji, infrastruktura w postaci dróg, wodociągów (deficyt wody w okresie letnim) czy gospodarka śmieciami jest jeszcze zaniedbana. Jednak w ostatnich trzech latach nastąpiło wyraźne przyspieszenie inwestycji prywatnych w turystyce i nieruchomościach, jak również inwestycji państwowych przy pomocy instytucji Unii Europejskiej (fundusz rozwoju) i Stanów Zjednoczonych IRD i USAID.W roku 2007-ym, lider w Europie w wartości inwestycji na głowę jednego mieszkańca.Notowany wzrost PKB na poziomie 8-9%.(dane 2008r)

Pewnie na minus Czarnogóry, trzeba  wymienić nonszalancje kierowców podczas prowadzenia pojazdów, objawiająca się brakiem poszanowania przepisów, która wynika pewnie i tylko z mentalności południowców, jak również wyrzucaniem śmieci w miejscach gdzie akurat nie powinni tego robić. To powoli, ale również się zmienia na korzyść. Myślę, że w Polsce jest też jeszcze dużo do zrobienia w obydwu tych tematach, więc żeby nie zostać oskarżonym o hipokryzje na tym dywagacje zakończę.

Otwartość, gościnność i jeszcze!!! bezinteresowność, zaskoczy każdego człowieka który tu przybędzie .W połączeniu z krajobrazami, które roztaczają się tu i ówdzie, myślę że się nie pomylę, jak powiem że rozczarowanych po pobycie w tym pięknym kraju jest niewielu.To kraj dla ludzi niewymagających  super porządków i organizacji,ale dla ludzi otwartych na piękno przyrody.............

Bezpieczeństwo.

Wielu Polaków ocenia stopień bezpieczeństwa pobytu w Czarnogórze przede wszystkim w nawiązaniu do ostatniej wojny, która jak wspomniałem wcześniej oszczędziła w znacznym stopniu te tereny i jej obywateli w sposób bezpośredni tzn. działania wojenne tu nie miały miejsca, a obywatele w zdecydowanej większości nie dali się wciągnąć w bratobójcza wojnę.W obecnej chwili stopień bezpieczeństwa obywateli i turystów jest zadowalający, a coroczny wzrost ilości turystów ze wszystkich krajów świata, który dochodzi do jednego miliona rocznie, jest jego najwymowniejszym dowodem. Myślę, że względu na specyfikę Czarnogóry tzn. małe skupiska mieszkańców gdzie wszyscy się znają, do rzadkości należą drobne kradzieże, które tak doskwierają obywatelom w innych krajach w tym w Polsce.
Podstawową zasadą którą powinniśmy się kierować jednak wszędzie, jest aby nie czynić okazji złodziejowi...!!!!
Norma jest pozostawienie otwartego samochodu na parkingu lub przy plaży. O historii Czarnogóry więcej: www.wikipedia.pl

Kiimat
Na wybrzeżu Czarnogóry panuje klimat śródziemnomorski, czyli upalne lata i łagodne zimy. Temperatura latem może dochodzić do 40 stopni, średnia letnia temperatura powietrza w lipcu i sierpniu to okolo 26 stopni. Temperatura morza w tym okresie może dochodzić do 24 stopni, a w niektórych miejscach nawet 30 stopni! Jesień tak rozumiana przez Polakow zaczyna sie na dobre później niz w Polsce bo np. wrzesień to jest jeszcze lato, a i pazdziernik nie skąpi słońca. W listopadzie można się jeszcze kąpać w morzu.

Uważamy, że klimat w Czarnogórze sprzyja wypoczynkowi i zwiedzaniu również po sezonie w ciągu całego roku.

W górach panuje klimat alpejski gdzie śnieg utrzymuje sie do połowy lata a ośrodki narciarskie w Durmitorze i Kolasinie działaja pełna para. Temperatury latem średnio okolo 23 stopnie, zimą spadają nawet do poniżej 20 stopni.

Zima na wybrzeżu jest łagodna, temperatury rzadko spadają poniżej zera i wahają się w dzień od 8-15 stopni.
 Zimą zamiast opadów śniegu mamy tu duże opady deszczu, ze znaną z rekordów miejscowścią Crkvice w paśmie gór Orien, gdzie średnia opadów dochodzi do 5000mm/m2....Woda w morzu ma wówczas około 15 stopni..

Język
Językiem urzędowym jest język serbski lecz trwają prace legislacyjne prowadzące
 do rejestracji i uznania języka czarnogórskiego....

• serbski,
• albański,
• chorwacki,
• bośniacki.

Najczęściej używane języki obce to: angielski, włoski i niemiecki.

Waluta i system bankowy
Obowiązującą walutą jest EURO. System bankowy w Czarnogórze jest dobrze rozwinięty. Banki komercyjne (Montenegrobanka, Jugobanka, Podgoricka Banka, Hipotekarna Banka mają placówki we wszystkich światowych metropoliach, transakcje mogą być przeprowadzane we wszystkich walutach wymienialnych. Hotele, duże sklepy, restauracje, biura podróży zazwyczaj przyjmują karty Diners Club, VISA , MasterCard,Maestro. Godziny pracy w dni powszednie: 7 - 21, w soboty: 8 - 15.

Święta i dni wolne:

• 1 styczeń - Nowy Rok
• 27 kwiecień - Dzień Konstytucji
• 1 maj - Międzynarodowe ?więto Pracy
  12 lipiec Dzień Niepodległości
  
• 13 lipca - Dzień Republiki
  

  Poza tym święta religijne:

• Wielkanoc
• Boże Narodzenie i Nowy Rok
   ( dwa tygodnie później przez Prawosławnych)
• Święta Muzułmanów (Ramazan,Kujram Bajram)

Czarnogóra w telewizji satelitarnej

Na kanale 334 CYFRA+(chwilowo brak) nadawany jest program telewizji Czarnogórskiej RTCG sat.W tygodniu w godz. 18 lub po 20-ej i w niedzielę od południa, emitowane są programy przyrodniczo-krajoznawcze oraz o tematyce turystycznej.Można oglądać go na internecie www.rtcg.me 
 Jeśli gustujecie w muzyce z terenów byłej Jugasławii ,to proponuję abyście jej posłuchali na www.desetka.com

Przewodniki po Czarnogórze

	Autor: Szymańska Agnieszka Tytuł:Czarnogóra (b. Jugosławia). Przewodnik, m.in. Góry Durmitor 304 strony tekstu, 31 fotografii barwnych, 45 fotografii czarno-białych, 8 rysunków, 26 mapek i planów, barwne mapki przeglądowe Czarnogóry i gór Durmitor Więcej informacji: www.rewasz.com.pl
	Autor: Nadazdin Draginja Niedźwiecki Maciej Tytuł: Czarnogóra. Fiord na Adriatyku. Przewodnik turystyczny 208 strony formatu B6, oprawa miękka ze skrzydełkami, wkładka barwna - 8 stron. Wewnątrz 10 mapek i planów, 24 rysunki. Na końcu minisłowniczek i minirozmówki polsko-serbskie.  Więcej informacji: www.bezdroza.com.pl

Ceny podstawowych artykułów:

• chleb 0,60 EURO
• masło 1,00 EURO,musztarda 1,0 EURO/0,5 kg,majonez 1,27 EURO/0,5 kg
• ser żółty 6,00-10,00 EURO/kg,feta 4,70 EURO/kg,jogurt naturalny 0,99 EURO/1L
   Njeguski sir(wiejski)7-9 euro/kg
• jaja 0,10-0,20 EURO/szt.
• woda mineralna 0,40 EURO/1 litr
• cola 1,20 EURO/2-2,5 litra,soki w kartonie 1-2,00 EURO/1-2L
• mięso wieprzowe 3,00-5,00 EURO/kg (cielęcina 10 euro/kg)kiełbasa vakum 4,0 EURO/kg
  
• kurczak 2,00 EURO/1kg.,(wędlina)polędwica z piersi kurczaka 4,50euro/kg
• piwo 1,20 EURO/2 litry
• piwo 0,50 EURO/0,5 litra
• lody 0,25 EURO/gałka,miód 5,50 EURO/kg
• pizza 6,00-8,00 EURO cała duża
• pizza 1,00 EURO (porcja)
• naleśniki 1,00 EURO
• ryby I klasa 10,00 EURO/kg (np. Dorada, Brancin, Sarag)
• ryby II klasa 2,00-6,00 EURO/kg (np. Palamida, Skusa,Cipol)
• wino 2,30 EURO/1 litr (Vranac młody) 5 euro (Vranac rocznik min. 2 lata) 15-60 euro(Vranac 
   Rezerve lub Prjemier)
  
• wódka miejscowa 12,00 EURO/1 litr (Rakija Lozova)
• owoce, ceny zmienne w zależności od sezonu najtańsze w 10.07-30.09(średnio około 1 euro/kg)
   arbuz(0,20 euro/kg)najlepszy Ulcinski(podłużny),super pomidory- wszyscy przyjezdni to
   to podkreślają!!!,ziemniaki bardzo dobre białe lub czerwone(0,20-0,70 euro/kg)